.
.
(GLO)- Tôi hay nhớ về căn nhà của ngoại như nhớ về một khoảng trời ấu thơ. Trong khoảng trời ấy, làm sao tôi quên được cái chum đất màu tro, được đặt sau chái nhà của ngoại.
 

 

Ảnh nguồn internet
Ảnh nguồn internet
 
Cái chum đất chỉ trọn một vòng ôm của tôi thuở đó, được ngoại dùng để muối dưa môn. Cái chum không biết có tự bao giờ, vẫn âm thầm đứng khiêm tốn ở một góc nhà, chứng kiến bao đổi dời của dòng đời trôi chảy. Tôi nhớ những ngày mưa phủ kín trời, mâm cơm đạm bạc bao giờ cũng có món dưa môn muối chua của ngoại. Trong vườn, dọc theo một khe nước nhỏ luồn lách chảy ngang qua là những bụi bạc hà mọc lúp xúp, ngoại cắt tàu này thì có tàu khác nảy lên. Vào những ngày mưa gió không đi chợ được, ngoại lại muối dưa môn trong chum để có thêm chút thức ăn vào bữa cơm hàng ngày.
 
Những tàu khoai môn được ngoại cắt thành từng khúc, rồi chẻ đôi, rửa sạch với nước giếng. Sau đó, ngoại trải đều lên cái rổ nan tre, phơi hai, ba bận nắng trên mái nhà để chúng héo đi, rồi lại đem xuống rửa cho sạch hết bụi. Hồi đó, tôi hay ngồi trên tấm phản gỗ, chăm chú xem ngoại bóp những cọng dưa môn qua mấy lượt nước muối. Ngoại bảo làm vậy để dưa môn được dai hơn, nhưng phải bóp muối cẩn thận để chúng không bị nhũn nát, khi ăn sẽ mất độ giòn. Tôi nhận ra, để làm được những cọng dưa môn chua vừa đủ, giòn và dai đúng độ, đâu phải dễ dàng chi.
 
Ngoại thủ thỉ với tôi rằng, muốn dưa ngon phải muối trong chum đất. Ngoại sắp những cọng môn thành từng lớp, rồi đổ nước muối pha loãng vào chum. Nước muối ngập đến lớp trên cùng, ngoại thêm một ít nước vo gạo cho dưa mau chua. Rồi đặt lên trên một tấm nan tre mỏng, dùng hòn đá cuội sạch đè xuống để ủ kín. Sau cùng, ngoại đậy nắp chum lại, chờ vài ngày cọng dưa sẽ đổi thành màu vàng sẫm hơi xanh, chua và thơm thì ăn được. Từng cọng chạm vào đầu lưỡi vị chua đằm, mặn mà tươi mát, hương vị của tuổi thơ mãi còn vấn vương...
 
Có những chiều mưa xa quê, tôi thèm làm sao cọng dưa môn ngoại làm. Những ngày chật vật áo cơm, món dưa môn đạm bạc đã từng được ngoại khéo léo vun vén, chế biến thành nhiều món ăn. Cả nhà quây quần bên mâm cơm nghi ngút khói, nào dưa môn xào tỏi, dưa môn trộn đậu phộng rau thơm, dưa môn kho chung với cá đồng. Nồi cơm thơm mùi gạo lúa mới cũng nhờ đó mà được vét cạn.
 
Sau này lớn lên rồi tôi mới biết, cái chum đất đâu đơn thuần là vật vô tri vô giác, mà tự lúc nào đã thành người bạn bình dị của ấu thơ. Ngoại giờ đã già, không còn sức làm dưa môn nên cái chum đất được giao lại cho mẹ tôi cùng với cách làm món dưa môn muối chua. Mỗi lần tôi về quê, mẹ lại dành thời gian làm món ấy cho tôi trong bữa cơm hàng ngày. Cái chum đất cần mẫn chắt chiu tấm lòng của ngoại, rồi đến thời của mẹ, cứ đều đặn cho ra những cọng dưa môn thơm thảo. Vị dưa muối của mẹ tuy có khác nhưng món ăn mộc mạc ấy vẫn gói ghém tình yêu thương đong đầy.
Thiên Trần
 
.