Nằm dưới chân đèo Tô Na, buôn Jư Ma Nai (xã Ia Rtô, thị xã Ayun Pa, Gia Lai) có 90 hộ với 447 người Jrai sinh sống. Ấn tượng đầu tiên khi bước chân vào buôn là khung cảnh buôn làng được quy hoạch khá bài bản. Đường bê tông dọc ngang chia các hộ dân theo ô bàn cờ. Nhà cửa khang trang, vườn tược rào giậu tử tế. Cây xanh bóng mát dọc các con đường làng...

Buôn Jư Ma Nai. Ảnh: Đức Phương

Đưa chúng tôi tham quan một lượt, ông Phan Văn Sĩ- Phó Chủ tịch HĐND xã, Bí thư chi bộ ghép buôn Jư Ma Nai và thôn Tân Lập cung cấp thông tin: 20 năm trước, người trong buôn từ buôn Jứ (xã Ia Broăi, huyện Ia Pa, Gia Lai), vượt sông Ba sang vùng đèo Tô Na lập làng. Mặc dù giữ lại ruộng đất canh tác bên làng cũ nhưng tập quán sản xuất lạc hậu đã kìm giữ cuộc sống của người dân trong gian khó, đồi núi hoang vu, nhà cửa lèo tèo. Những rẫy bắp, ruộng thuốc lá xanh mướt bây giờ, trước kia chỉ là những nương lúa, rẫy bắp thưa thớt, bà con trồng để có cái ăn là chính, nhưng chẳng đủ, tỉnh huyện phải trợ cấp, cứu đói thường xuyên... Phải đến năm 2005, khi chi bộ Đảng được thành lập, việc lãnh đạo, điều hành các chủ trương, chương trình phát triển kinh tế-xã hội mới đi vào chiều sâu. Hệ thống chính trị trong buôn được củng cố, các tổ chức Mặt trận, đoàn thể được kiện toàn, hoạt động có hiệu quả. Cả 7 đảng viên trong chi bộ thực sự là cầu nối giữa Đảng với dân, sâu sát lắng nghe ý kiến, tâm tư nguyện vọng của dân để phản ánh với Đảng bộ, chính quyền xã; đồng thời, giải quyết kịp thời các chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước đến với nhân dân. Các buổi sinh hoạt chi bộ đều mời Trưởng thôn đến dự để nắm bắt đường lối, chủ trương của Đảng bộ xã và cấp trên để điều hành các hoạt động của buôn được sâu sát. Chi bộ cử người dự các buổi họp dân để hướng dẫn bà con thực hiện các chương trình, đề án phát triển kinh tế-xã hội theo đúng sự lãnh đạo của Đảng và chính quyền.

Nghe và làm theo hướng dẫn của Đảng và cán bộ, cuộc sống của bà con trong buôn đã thực sự ổn định, cơ cấu cây trồng, vật nuôi từng bước chuyển đổi theo hướng sản xuất hàng hóa, áp dụng tiến bộ khoa học kỹ thuật vào sản xuất chăn nuôi, 16 ha lúa nước, 52 ha bắp lai của buôn đã có năng suất cao hơn. Trong 3 năm lại đây, buôn Jư Ma Nai trồng 20 ha thuốc lá sợi vàng cho thu nhập cao, tạo cơ hội đổi đời cho nhiều hộ dân... Trong tổng số 90 hộ dân có đến trên 20 hộ giàu, mỗi năm thu nhập trên 100 triệu đồng; trung bình khá có 63 hộ và nghèo chỉ còn 6 hộ...

Buôn Jư Ma Nai là đơn vị dẫn đầu thị xã Ayun Pa về thực hiện bê tông hóa đường làng. Trưởng thôn Kpă Krik tự hào: “Chi bộ đưa chủ trương bê tông hóa đường làng ra dân bàn bạc và thu được sự thống nhất cao. Đường làng từ 4 mét mở rộng thành 6 mét, nên các gia đình dọc hai bên tuyến đường đi qua đều phải dịch hàng rào vào 1 mét, mất đất nhưng vì lợi ích chung nên ai cũng vui vẻ thực hiện. Khi được Nhà nước hỗ trợ định mức 115 tấn xi măng và 50 triệu đồng để làm 1 km đường bê tông xi măng, dân làng tự đóng góp mỗi hộ 150.000 đồng để cùng với Nhà nước làm đường. Từ năm 2005 đến cuối năm 2009, buôn đã hoàn thành bê tông hóa 3,25 km đường”.

Trẻ em buôn Jư Ma Nai. Ảnh: Đức Phương

Đặc biệt, từ năm 2009, thị xã Ayun Pa chọn buôn Jư Ma Nai làm điểm xây dựng làng văn hóa kiểu mẫu, kể từ đó, mọi mặt đời sống trong buôn càng thêm khởi sắc. Dân làng tự giác trồng gần 1.000 cây xanh bóng mát, giữ quang cảnh đường làng phong quang, sạch đẹp; vườn tược được rào giậu; gia súc nhốt riêng với khu vực người ở. 100% hộ dân sử dụng nước sạch sinh hoạt; 100% số hộ dùng điện lưới quốc gia. Người ốm đau đến cơ sở y tế để điều trị; 2 phòng học trong buôn là nơi học tập cho 33 học sinh. Con em trong làng ra lớp đúng độ tuổi, không có học sinh bỏ học giữa chừng. Các thiết chế văn hóa dần được xây dựng; đội cồng chiêng thường xuyên hoạt động trong các dịp lễ hội. Buôn đã xây dựng được hương ước với sự nhất trí cao của toàn dân và phù hợp với pháp luật của Nhà nước. An ninh chính trị và trật tự an toàn xã hội được giữ vững.

Già làng Ksor Jrul buôn Jư Ma Nai bày tỏ: “Nhờ Đảng, Nhà nước, cuộc sống của các buôn làng đã khác xưa, không còn thiếu ăn, thiếu mặc, thiếu học như trước, cái bụng của già bây giờ ưng lắm! Đồng bào Jrai buôn Jư Ma Nai một lòng sắt son với Đảng, Nhà nước, cùng đoàn kết xây dựng quê hương ngày thêm giàu đẹp”.

Đức Phương